Ilkoll nafu li mhuwiex facli ghal-backbencher ta` kull naha tal-kamra biex jiehu dik il-media exposure li tghinu juri l-hidma tieghu fil-politika lokali bil-ghan li jerga’ jigi elett fil-legislatura ta’ wara. Ghal Franco Debono dan kien facli hafna u dan billi ha vantagg mill-maggoranza ta’ siggu wiehed li l-Partit Nazzjonalista ghandu fil-Gvern. Ghax, ejja nghiduha kif inhi, kieku Franco Debono ghamel dak li ghamel fil-legislatura ta` qabel din, bil-maggoranza ta` siggijiet li l-PN kellu, l-effett Franco Debono kien ikun inezistenti. Ilkoll niftakru meta Austin Gatt kien jghid li l-Gvern tieghu jista’ jimxi b’gaffa fil-Parlament u dan ghax ghandu maggoranza ta` 5 siggijiet. Ilkoll niftakruh jghid li l-parlament kien sar biss timbru.
Franco Debono irribella. Ghaliex? 3 fatturi. L-ewwel ghax nemmen li Franco jhoss (bhal numru ohra ta` backbenchers fuq iz-zewg nahat) li hu jista’ jaghmel bicca xoghol ahjar mill-Ministri fil-kabinet.  Il-private members bill li hu ressaq juri bic-car li mhuwiex lest jistenna wisq lill-Gvern tieghu jimxi bil-kalma (lajma) kollha li jinsab fiha biex jimplimenta r-riformi mehtiega. Ghalhekk dan jixhed li filwaqt li Franco Debono hu konservattiv “di natura”, nemmen li Franco hu politiku “riformista”.  L-inizjattivi li ha, fosthom dwar it-tfassil ta` ligi li tirregola l-iffinanzjar tal-partiti politici, tkompli tixhed dan.

It-tieni fattur: Franco Debono jaf li qieghed fuq l-istonku tal-PN. B` nies godda fit-tmexxija bhal Karol Aquilina, jaf zgur li se jsib il-bibien maghluqa fl-elezzjoni li gejja. Ma kellux wisq fejn idur ghax hu backbencher u allura ried juri x’kapaci jaghmel minn issa. Is-siggu wiehed maggoranza li ghandu GonziPN tah il-vantagg li wassal lill-Prim Ministru jpoggi bil-qeghda u jkollu jisma’ dak kollu li Debono kellu xi jghid. L-attakk fuq ir-riforma kif saret fit-trasport pubbliku ghenet ukoll biex isir attakk fuq Austin Gatt u allura attakk indirett fuq Manuel Delia li lkoll nafu li qieghed jigi imbuttat biex flimkien ma’ kandidati ohra bhal Herman Schiavone itajru min-nofs lil-Debono fl-elezzjoni li jmiss.

It-tielet fattur: Franco Debono jaf li l-PN kapaci jitlef l-elezzjoni li jmiss u allura ma jridx jeghreq ma` dan il-vapur. Irid juri li hu ma jaqbilx mal-mod kif qed jimxu l-affarijiet u dan ipoggih f ‘pozizzjoni biex wara l-elezzjoni generali jkun f ‘team gdid taht tmexxija gdida f’kaz li l-PN jitlef l-elezzjoni generali li jmiss.

Nemmen li Franco Debono pero’ tilef il-kontrol tas-sitwazzjoni. Ma qbilt assolutament xejn mal-mod kif fisser il-vot tieghu fil-Parlament dwar il-mozzjoni ta` sfiducja f` Austin Gatt. Debono qabel kelma b`kelma mal-mozzjoni imressqa mill-PL izda imbaghad astjena fil-parlament ghax qal li ried isib bilanc bejn il-lealta’ lejn il-poplu u il-lealta’ lejn il-Partit Nazzjonalista. Dan wassal biex idur kwazi full circle izda jerga’  jmur lura fl-ahhar sekonda. Qisek sejjer vjagg twil lejn l-Awstralja u tghaddi minn xi 3 airports transit. Hekk kif l-ajruplan ikun kwazi wasal l-airport ta` Sydney jerga’ lura Malta. Debono haseb li Austin Gatt kien se jirrezenja qabel ma jittiehed vot fil-parlament izda dan ma sarx. Ghalhekk kellu jerga’ jmur zewg passi lura u jastjeni.

Franco hu politiku tas-seklu 21? Hekk qieghed jghid. Ma jaccettax it-titlu ta` ribell. Barra minn pajjizna naraw Deputati Parlamentari li kemm il-darba jivvutaw kontra l-istruzzjonijiet tal-whip. Xejn ta` barra minn hawn. Pero’ ebda vot ma jiddistabilizza l-Gvern ghax kif nghidu, il-Gvern xorta jibqa’  jgawdi maggoranza. Gvern jidhol f ‘inkwiet jekk jitlef il-maggoranza bhal ma gralu Berlusconi ftit tal-jiem ilu.  Meta wiehed jikkunsidra ic-cokon ta` pajjizna jasal ghall- konkluzjoni li deputat mhux facli jmur kontra l-partit tieghu ghax jew hemm maggoranza zghira u allura hemm ir-riskju li jiddistabilizza l-Gvern jew hemm maggoranza kbira u allura dak li jghid hu, jaqa’ fuq widnejn torox. Ghalhekk nishaq li Franco Debono uza ghall- vantagg tieghu l-maggornaza ta` siggu wiehed li l-PN ghandu fil-Gvern.

L-effett Franco Debono

1) GonziPN jibqa’ mfakkar ghal mod kif ebda persuna , ebda ministru, ebda advisor m`hu kapaci jassumi responsabilita’ ta’ dak li jaghmel. Ma tezistix il-kultura tar-rizenji. Tezisti biss il-kultura tal-kodardi.  Tara pajjizi ohra vicin taghna fejn Ministru jurik l-irgulija tieghu mhux meta jghajjat biex jitkellem, mhux meta jghajjar lid-deputati tan-naha l-ohra, izda meta jassumi r-responsabilita ta` ghemilu u jaghraf li zmienu ghadda.

2) Lawrence Gonzi tilef it-tmexxija tal-Partit Nazzjonalista. Hbieb personali tieghi li huma membri u attivisti fil-PN qaluli li jekk ma hareg xejn mill-effett Franco Debono, hareg bic-car kemm Lawrence Gonzi illum hu dghajjef u tilef it-tmun tal-Partit Nazzjonalista u tilef ir-rispett tal-membri u attivisti nazzjonalisti. Il-mument li kellu jdur fuq Eddie Fenech Adami biex jghinu jikkonvinci lil Franco Debono jerga’  jahsibha kien il-mument li fih Gonzi gharaf li tilef il-kontrol tal-partit u li zmienu ghadda.

ps. Qaluli li kien hemm xi blogger li qal li jien ma kontx korrett meta ghidt li Franco Debono ma` tkellimx f` dik is-seduta partikolari. Hemm min haseb li ghax Franco Debono f ‘minuta jew tnejn thalla jghid li kien hu stess li ssuggerixxa vot ta’ fiducja fil-Gvern u li kien qal minn hafna qabel li se jivvota favur il-mozzjoni, allura dan ma giex iccensurat. Dazgur li kien. Franco Debono ma tkellimx kif kellu jitkellem dakinhar ghax tawh biss 2 minuti ezatt bhal ma tawh 5 minuti biss fil-mozzjoni ta` sfiducja f Austin Gatt (li imbaghad saru 40 minuta grazzi ghall-Partit Laburista). F’dawk l-40 minuta il-Partit Nazzjonalista thezzez. M’hemmx bzonn nghidilkom x’kien jigri kieku minflok 2 minuti, Franco Debono thalla jitkellem ghal 40/50 minuta. Jahasra, ma jitghallmu qatt!

 

Tweet